Ad Paulen

Ad Paulen

1902

Stadsgenoot Hendrik Lorentz wint de Nobelprijs voor de natuurkunde en in Monte Carlo wordt voor het eerst een weg met asfalt bestreken. Het einde van de 2e Boerenoorlog in Zuid-Afrika en Edward de 7e wordt koning van het Verenigd Koninkrijk. In Frankrijk wordt een nieuw snelheidsrecord voor een auto gereden, 119 km per uur en in dit jaar werd Adriaan Paulen geboren, een Haarlemse sportheld met een leven dat zo uit een spannend jongensboek zou kunnen komen.

Ad Paulen werd 12 oktober 1902 in de stad geboren, zijn vader was onderwijzer en secretaris van onze Hfc Haarlem, al vroeg was de jonge Ad met het rood/blauwe virus besmet, er is nog een elftalfoto uit 1911 bewaard gebleven waar de 9 jarige Ad Paulen met het elftal voor de camera poseert. Als een van de eerste leden van de roemruchte jeugd van Hfc Haarlem doorliep hij de elftallen en bereikte het eerste elftal van de club, hij werd eens beschreven als “een razendsnelle rechtsbuiten, die als een wild veulen achter elke bal aanging”  totdat hij helaas op 18 jarige leeftijd moest stoppen met voetballen door een meniscusblessure. Ad Paulen vond dit doodzonde en zou zijn hele leven verknocht blijven aan Hfc Haarlem.

Ad Paulen was ook lid van de atletiek-tak van HFC Haarlem en werd als sprinter bekend in het land. Al op 18 jarige leeftijd in 1921 zette hij een Nederlands record neer op de 880 Yards en een jaar later verbeterde hij het Nederlands record op de 1200 meter.

Van 1920 tot 1931 behaalde hij meerdere Nederlandse records op sprintonderdelen en hij plaatste zich begin augustus 1920 in Eindhoven voor de Olympische Spelen in Antwerpen. Op deze Olympische spelen werd hij de eerste Nederlandse atleet die de finale wist te bereiken,hierin werd hij 4e. Met minder succes deed hij ook mee aan de Olympische spelen van 1924 en 1928. In 1924 liep Ad tijdens een 3 daags toernooi in Oslo op de 500 meter sprint een wereldrecord met een verbetering van 1 – 2tiende seconden.

Ad Paulen studeerde in Wageningen en Delft voor mijnbouwkundig ingenieur en vond na zijn studie werk bij de staatsmijnen in Limburg. Bij de mijnstakingen, voorjaar 1943, werd Paulen, samen met andere directieleden van de mijnen door de Duitsers gevangengenomen. De directie weigerden de namen van de stakers te noemen. Na diverse verhoren waarbij hij vreesde voor zijn leven kwam hij twee maanden later na vrij

Eind 1944 drong hij door de Duitse linies heen om de oprukkende Amerikaanse troepen bij te staan. Door zijn goede kennis van de omgeving van Valkenburg werd de opmars van de troepen zeer vergemakkelijkt. Bekend is een foto van Ad Paulen bovenop een Amerikaanse tank aan de frontlinie.

Voor deze heldendaad ontving hij de militaire Willemsorde uit handen van prins Benhard en van de Amerikanen kreeg hij de Medal of Freedom met bronzen palm. Zelf zei Ad Paulen:  “Allemaal prachtig natuurlijk, maar midden in een veldslag bovenop een tank gaan zitten heeft natuurlijk niets met heldendom te maken.”

Na de oorlog werd Ad Paulen sportbestuurder, 20 jaar lang voorzitter van de atletiek Unie, maakte deel uit van het Nederlands Olympisch comité en werd later voorzitter van de Europese en Wereldatletiekbond, bij zijn afscheid in 1981 kreeg hij van IOC president Samaranch de Olympic Order in zilver.

Ad Paulen deed naast het atletiek en voetbal ook aan cricket,motor en autosport,hij reed in 1926 de TT van Assen en was van 1929 tot 1952 deelnemer aan de Rallye de Monte Carlo als navigator van collega en Rally-icoon dokter Sprenger van Eijk, zij wonnen in  1929 de legendarische rally. Hoewel hij in andere sporten zijn grootste succesen beleefde bleef Ad Paulen zijn hele leven vooral verknocht aan zijn voetbalclub HFC Haarlem.

In Arnhem en in onze stad werd een straat naar hem vernoemd. Ad Paulen overleed 9 mei 1985